Συντάκτης: admin

Οι τιμές της ενέργειας στην Ευρωπαϊκή Ένωση εξακολουθούν να παραμένουν σε κρίσιμα επίπεδα, με αποτέλεσμα να επηρεάζονται αρνητικά τόσο η ανταγωνιστικότητα της βιομηχανίας όσο και η ευημερία των νοικοκυριών. Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, σε ομιλία της στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στο Στρασβούργο, τόνισε ότι οι αυξανόμενες ενεργειακές δαπάνες οφείλονται κυρίως στην πολυετή εξάρτηση της Ευρώπης από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα και στις διακυμάνσεις της παγκόσμιας αγοράς ενέργειας.

Ενόψει της αυριανής συνόδου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στις Βρυξέλλες, η φον ντερ Λάιεν ανέφερε ότι η ανταγωνιστικότητα, τα προσιτά σπίτια και η ενέργεια βρίσκονται ψηλά στην ατζέντα των Ευρωπαίων ηγετών. Υπογράμμισε ότι η λύση βρίσκεται στην αύξηση της παραγωγής εγχώριων και χαμηλών εκπομπών ενέργειας, όπως η ηλιακή, η αιολική, η υδροηλεκτρική, η γεωθερμική και η πυρηνική. Παράλληλα, τόνισε ότι εκτός από την εξάρτηση από τα εισαγόμενα καύσιμα, και η παλαιωμένη υποδομή καθώς και η υψηλή φορολογία εντείνουν τις αυξήσεις των τιμών.

Σύμφωνα με στοιχεία της Επιτροπής, το 34% των ενεργειακών δαπανών των επιχειρήσεων και το 42% των λογαριασμών ενέργειας των νοικοκυριών οφείλονται σε φόρους, ενώ η βιομηχανία επιβαρύνεται με 15 φορές υψηλότερη φορολογία στο ηλεκτρικό ρεύμα σε σύγκριση με το φυσικό αέριο. Η φον ντερ Λάιεν επεσήμανε ότι αυτή η κατάσταση δεν μπορεί να συνεχιστεί και κάλεσε σε συντονισμένη δράση τόσο σε ευρωπαϊκό όσο και σε εθνικό επίπεδο. Ανακοίνωσε επίσης νέες πρωτοβουλίες που στοχεύουν στον εκσυγχρονισμό των δικτύων ηλεκτροδότησης και τη στροφή επενδύσεων στις ενεργειακές υποδομές, αναγνωρίζοντας ωστόσο ότι η Ευρώπη δεν μπορεί να εγκαταλείψει άμεσα τη χρήση φυσικού αερίου και πετρελαίου. Κλείνοντας, υπογράμμισε ότι τόσο η βιομηχανία όσο και τα νοικοκυριά χρειάζονται τώρα προσιτή ενέργεια.

Στη Γερμανία, έχει σημάνει συναγερμός για τις επιδόσεις των μαθητών στα σχολεία, βάσει των ευρημάτων της Εκπαιδευτικής Έκθεσης IQB για το 2024. Σύμφωνα με τα στοιχεία, σχεδόν ένας στους τρεις μαθητές της ένατης τάξης δεν καταφέρνει να πιάσει το ελάχιστο αποδεκτό επίπεδο στα μαθηματικά. Παράλληλα, οι επιδόσεις των μαθητών σε μαθηματικά, βιολογία, χημεία και φυσική έχουν σημειώσει αισθητή πτώση σε ολόκληρη τη χώρα και ιδιαίτερα ανά πολιτεία τα τελευταία χρόνια.

Οι εκτιμήσεις δείχνουν πως το ποσοστό μαθητών που δεν περνούν τις ελάχιστες απαιτήσεις σε χημεία, φυσική και βιολογία αυξάνεται γρήγορα. Πιο συγκεκριμένα, το 25% των μαθητών στη χημεία, το 16% στη φυσική και το 10% στη βιολογία δεν φθάνουν το βασικό όριο επάρκειας. Οι πολιτείες Sachsen, Bayern και Baden-Württemberg έχουν τις καλύτερες επιδόσεις, ενώ στη Bremen, Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλία και Hessen καταγράφονται οι χαμηλότερες επιτυχίες, με σχεδόν τους μισούς μαθητές στη Βρέμη να αποτυγχάνουν στα μαθηματικά.

Ειδικοί και αρμόδιοι αποδίδουν την κατακόρυφη πτώση της επιτυχίας όχι μόνο στην πανδημία του κορονοϊού, αλλά και σε χρόνια διαρθρωτικά προβλήματα, ανεπαρκή χρηματοδότηση και ελλείψεις εκπαιδευτικών. Το κλείσιμο των σχολείων και η τηλεκπαίδευση είχαν καθοριστική αρνητική επίδραση, κυρίως στην αφομοίωση βασικών γνώσεων στα μαθηματικά και τις φυσικές επιστήμες, ενώ παρατηρείται και σημαντική μείωση στη γενική παρακίνηση των μαθητών. Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η αύξηση των ανισοτήτων, καθώς μαθητές μεταναστευτικής ή χαμηλού εισοδήματος καταγωγής υστερούν ακόμη περισσότερο, κάτι που επιδεινώνει τη γενικότερη κοινωνική ανισότητα και περιορίζει τις μελλοντικές προοπτικές τους.

Μετά τη δημοσιοποίηση της έκθεσης, οι υπουργοί Παιδείας από διάφορες γερμανικές πολιτείες τάχθηκαν υπέρ μιας κοινής προσπάθειας για την αναβάθμιση της εκπαίδευσης. Ανακοινώθηκε ότι θα βελτιωθούν τα υπάρχοντα προγράμματα και θα ληφθούν συνολικά μέτρα για την ενίσχυση των βασικών γνώσεων. Οι εκπαιδευτικοί ωστόσο επισημαίνουν πως η μόνιμη λύση θα έρθει μόνο μέσα από μακροπρόθεσμες και δομικές αλλαγές.

Ο αριθμός των συνταξιούχων που συνεχίζουν να εργάζονται στη Βουλγαρία αυξάνεται συνεχώς, σύμφωνα με στοιχεία του Εθνικού Ινστιτούτου Κοινωνικής Ασφάλισης (NSSI). Μέχρι την 1η Απριλίου 2025, ο αριθμός των εργαζόμενων συνταξιούχων έφτασε τους 363.701, σημειώνοντας αύξηση περίπου 125.000 ατόμων σε σύγκριση με το 2020. Οι εργαζόμενοι συνταξιούχοι επωφελούνται διπλά, καθώς βλέπουν αυξήσεις τόσο στο μισθό τους, όσο και στη σύνταξή τους.

Επιπλέον, οι εργαζόμενοι συνταξιούχοι λαμβάνουν πρόσθετη αύξηση στη σύνταξή τους με βάση τα επιπλέον έτη εργασίας, με τη μέση μηνιαία αύξηση να ανέρχεται σε 16,36 λέβα. Αν και αυτό το ποσό φαίνεται χαμηλό, η Βουλγαρία διακρίνεται γιατί οι συντάξεις δεν φορολογούνται και δε γίνονται κρατήσεις υπέρ της κοινωνικής ασφάλισης. Ιδιαίτερη αύξηση σημειώθηκε επίσης στους συνταξιούχους λόγω αναπηρίας που εξακολουθούν να εργάζονται, με τον αριθμό να ανέρχεται στους 128.687, παρουσιάζοντας άνοδο 12.942 ατόμων μέσα σε ένα χρόνο και συνολική αύξηση άνω του 23% τα τελευταία τρία έτη.

Παράλληλα, αυξημένος παρουσιάζεται και ο αριθμός των ατόμων που εργάστηκαν στο εξωτερικό και λαμβάνουν σύνταξη στη Βουλγαρία. Μέχρι το τέλος του 2024, αυτοί ανήλθαν σε 75.188, έναντι μόλις 50.000 το 2020. Οι περισσότερες συντάξεις χορηγούνται σε απογόνους με προέλευση από τη Γερμανία, την Ισπανία, την Ελλάδα και την Ιταλία, με τις ειδικές συνθήκες διαβίωσης και εργασίας στις χώρες αυτές να θεωρούνται καθοριστικές για την επιλογή των βούλγαρων μεταναστών.

Σχεδόν επτά στις δέκα οικογένειες στη Βουλγαρία δεν έχουν τη δυνατότητα να αποταμιεύουν, ενώ ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού βρίσκεται σε οικονομικά ευάλωτη θέση. Παράλληλα, σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat για το τέλος του 2022, ένας στους τρεις Βούλγαρους απειλείται από τον κίνδυνο φτώχειας, ενώ οι αιτήσεις για ταχύρρυθμα δάνεια αυξήθηκαν κατά 20%.

Η Πέτια Γκουαμαλί από το Ίδρυμα Κοινωνικών Εναλλακτικών τόνισε ότι το επίπεδο χρηματοοικονομικής παιδείας στη χώρα είναι 58% χαμηλότερο από τον μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Παρόλο που έχουν διαμορφωθεί στρατηγικές, στην πράξη υπάρχουν σημαντικές ελλείψεις, με κύριους αιτούντες ταχέων δανείων άτομα ηλικίας 25-50 ετών, εργαζόμενους σε τομείς όπως το εμπόριο, η οικοδομή και οι υπηρεσίες, με ελαφρώς χαμηλότερα του μέσου όρου εισοδήματα.

Οι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι τα περισσότερα δάνεια λαμβάνονται για την κάλυψη αιφνίδιων αναγκών και κανείς δεν έχει πρόθεση να μην αποπληρώσει τα χρέη του. Προτρέπουν τους πολίτες να είναι πιο προσεκτικοί και σχεδιαστικοί στις οικονομικές τους αποφάσεις, να καταρτίζουν οικογενειακό προϋπολογισμό και να εξετάζουν το δανεισμό μόνο ως έσχατη λύση, επισημαίνοντας ότι ακόμη και μικρές αποταμιεύσεις είναι εφικτές με τη σωστή οικονομική εκπαίδευση.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε μια σημαντική μεταρρύθμιση στους κανόνες για τα διπλώματα οδήγησης στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Μέχρι το 2030, σε όλες τις χώρες της ΕΕ θα εφαρμοστεί το ψηφιακό δίπλωμα οδήγησης, το οποίο θα είναι διαθέσιμο στα smartphones των πολιτών. Για όσους το επιθυμούν, θα συνεχίσει να διατίθεται και η παραδοσιακή πλαστική κάρτα διπλώματος.

Σύμφωνα με τους νέους κανόνες, η απαγόρευση οδήγησης λόγω σοβαρών παραβάσεων —όπως η υπερβολική ταχύτητα, η οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ ή ναρκωτικών ή οι θανατηφόρα τροχαία— θα ισχύει πλέον σε όλα τα κράτη-μέλη της ΕΕ. Στόχος αυτής της απόφασης, όπως δηλώνουν οι αρμόδιοι, είναι η ενίσχυση της οδικής ασφάλειας σε όλη την Ένωση.

Επιπλέον, όσοι αποκτούν για πρώτη φορά δίπλωμα θα πρέπει να προσκομίσουν ιατρική βεβαίωση ή αυτο-δήλωση για την υγεία τους, ενώ τα κράτη-μέλη θα αποφασίζουν αν θα απαιτούν έλεγχο υγείας στην ανανέωση του διπλώματος. Για τους οδηγούς φορτηγών και λεωφορείων αλλάζουν τα ηλικιακά όρια, ενώ καθιερώνεται και δοκιμαστική περίοδος δύο ετών για νέους επαγγελματίες οδηγούς. Τα κράτη-μέλη έχουν τρία χρόνια για να ενσωματώσουν τις αλλαγές στο εθνικό δίκαιο, ενώ η τελική έγκριση εκκρεμεί από το Συμβούλιο της ΕΕ.

Σημαντική αύξηση παρουσιάζει το ποσοστό των ηλικιωμένων στη Βουλγαρία, σύμφωνα με τη νέα Εθνική Στρατηγική για την Ενεργή Γήρανση που υιοθέτησε η κυβέρνηση για το 2023-2024. Μέχρι το τέλος του 2024, ο αριθμός των ατόμων άνω των 65 ετών ανήλθε στους 1.544.245, αντιπροσωπεύοντας περίπου το 24% του συνολικού πληθυσμού της χώρας.

Σε σύγκριση με το 2023, το ποσοστό των ηλικιωμένων αυξήθηκε κατά 0,2%, ενώ σε σχέση με το 2011 η αύξηση έφτασε τις 5,1 μονάδες. Τα δημογραφικά δεδομένα καταδεικνύουν ότι η ανοδική τάση αναμένεται να συνεχιστεί τα επόμενα χρόνια, διαμορφώνοντας νέες προκλήσεις για την κοινωνική πολιτική και τις υποδομές της Βουλγαρίας.

Η εθνική στρατηγική στοχεύει στη διασφάλιση της πλήρους συμμετοχής των ηλικιωμένων στην κοινωνική και οικονομική ζωή. Προβλέπονται ειδικά προγράμματα απασχόλησης με εθνική και ευρωπαϊκή χρηματοδότηση, επαγγελματική κατάρτιση, διά βίου μάθηση και βελτιωμένες εργασιακές συνθήκες. Παράλληλα ενισχύονται οι κοινωνικές υπηρεσίες, οι πολιτιστικές δραστηριότητες και η πρόσβαση στην υγεία για τους πολίτες τρίτης ηλικίας.

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της ένατης εθνικής έρευνας της Βουλγαρικής Συνομοσπονδίας Απασχόλησης, το 28% των εργοδοτών στη χώρα σχεδιάζει να ενισχύσει τις ομάδες προσωπικού τους από τον Οκτώβριο του 2025 έως τον Μάρτιο του 2026. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε με τη συμμετοχή 1.017 εταιρειών και καταδεικνύει ότι η αγορά εργασίας στη Βουλγαρία διαγράφει θετική πορεία, παρά τις υφιστάμενες οικονομικές δυσκολίες.

Σύμφωνα με τη μελέτη, το 22% των εργοδοτών σκοπεύει να προβεί σε απολύσεις, ενώ το 38% επιθυμεί να διατηρήσει το υφιστάμενο προσωπικό. Έτσι, ο καθαρός δείκτης απασχόλησης ανήλθε στο 6%, καταγράφοντας αύξηση τριών ποσοστιαίων μονάδων σε σχέση με την προηγούμενη έρευνα.

Όπως δήλωσε η Πρόεδρος του Βουλγαρικού Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου, Nadya Vasileva, η ζήτηση προσωπικού παραμένει σταθερή παρά τις αναταράξεις στο παγκόσμιο οικονομικό περιβάλλον. Οι επιχειρήσεις υιοθετούν νέες στρατηγικές προσέλκυσης και διακράτησης ταλέντων, δίνοντας έμφαση στην ευέλικτη εργασία και στις ευκαιρίες επαγγελματικής εξέλιξης. Ωστόσο, τόνισε την ανάγκη βελτίωσης της μεταναστευτικής πολιτικής και των νομικών ρυθμίσεων προκειμένου να προσελκυθούν εξειδικευμένοι εργαζόμενοι από τρίτες χώρες.

Σύμφωνα με τα πλέον πρόσφατα δεδομένα του Εθνικού Ινστιτούτου Στατιστικής της Βουλγαρίας, το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (ΑΕΠ) της χώρας αυξήθηκε κατά 3,4% σε πραγματικούς όρους το 2024 σε σύγκριση με το 2023. Η ονομαστική αξία του ΑΕΠ διαμορφώθηκε στα 204,9 δισεκατομμύρια λέβα, ενώ η ακαθάριστη προστιθέμενη αξία ανήλθε στα 178,8 δισεκατομμύρια λέβα.

Ο τομέας των υπηρεσιών παρουσίασε ιδιαίτερη άνοδο, αυξάνοντας τη συνεισφορά του κατά 1,9 ποσοστιαίες μονάδες και φτάνοντας το 73,1% της οικονομίας. Αντιθέτως, το μερίδιο της βιομηχανίας στην προστιθέμενη αξία μειώθηκε από 25,9% το 2023 σε 24,2% το 2024, ενώ η συμμετοχή του αγροτικού τομέα περιορίστηκε στο 2,7% από 2,9% που ήταν το προηγούμενο έτος.

Τα στοιχεία καταδεικνύουν ότι η οικονομική ανάπτυξη της Βουλγαρίας το 2024 βασίστηκε κυρίως στις υπηρεσίες, με τη βιομηχανία και τη γεωργία να καταγράφουν πτωτικές τάσεις. Υπενθυμίζεται ότι το 2023 η αύξηση του ΑΕΠ ήταν 1,9% με ονομαστική αξία 185,2 δισ. λέβα. Παρά τη βελτίωση του ρυθμού ανάπτυξης, οι οικονομολόγοι υπογραμμίζουν τις ανισορροπίες μεταξύ των τομέων της οικονομίας.

Τις τελευταίες επτά ημέρες, η αγορά χονδρικής στη Βουλγαρία καταγράφει αξιοσημείωτη αύξηση βασικών τροφίμων και λαχανικών. Σύμφωνα με επίσημα στοιχεία από την Ένωση Εμπορευμάτων και Χονδρικών Αγορών, ο Δείκτης Χονδρικών Τιμών Τροφίμων αυξήθηκε κατά 0,22%, φτάνοντας τις 2.272 μονάδες, από το επίπεδο βάσης των 1.000 μονάδων του 2005.

Μεταξύ των λαχανικών, η μεγαλύτερη άνοδος παρατηρήθηκε στα αγγούρια με αύξηση 19,35%, φθάνοντας τα 2,43 λέβα το κιλό. Τα κολοκυθάκια ακολούθησαν με άνοδο 14,24% (1,38 λέβα το κιλό), ενώ σημαντικές αυξήσεις σημειώθηκαν επίσης σε λάχανο και κρεμμύδι. Μικρότερες αυξήσεις καταγράφηκαν σε καρότα, ντομάτες, πατάτες και πράσινες πιπεριές, ενώ μόνο οι κόκκινες πιπεριές σημείωσαν ελαφριά πτώση 2,35%.

Στην κατηγορία των φρούτων, η μεγαλύτερη άνοδος καταγράφηκε στα σταφύλια (8,11%, 3,20 λέβα το κιλό), ενώ οι τιμές της μπανάνας αυξήθηκαν ελαφρώς και παρατηρήθηκε μείωση σε λεμόνια, μήλα και καρπούζι. Στα γαλακτοκομικά προϊόντα, τυρί φέτα και κίτρινο τυρί παρουσίασαν μικρές αυξήσεις, όπως και γιαούρτι και βούτυρο, ενώ η τιμή του αυγού παρέμεινε σταθερή. Στα βασικά είδη όπως αλεύρι, ζάχαρη, ηλιέλαιο, ρύζι και φασόλια σημειώθηκαν επίσης ελαφρές αυξήσεις, με τη μοναδική μείωση να σημειώνεται στη φακή (2,65%). Οι ειδικοί αποδίδουν αυτές τις διακυμάνσεις στις εποχικές αλλαγές, στη ζήτηση και στη γενική αύξηση του κόστους.

Η υπουργός Εργασίας της Φλαμανδικής Περιφέρειας του Βελγίου, Zuhal Demir, επιτέθηκε ευθέως στην Τουρκία, ισχυριζόμενη ότι στέλνει ‘ιμάμηδες υποστηρικτές του Ερντογάν’ μέσω κατάχρησης των πράσινων διαβατηρίων. Οι δηλώσεις της Demir έφεραν στο προσκήνιο για άλλη μια φορά την τουρκική και μουσουλμανική κοινότητα στη χώρα, δημιουργώντας νέο κύμα συζήτησης και αντιπαράθεσης.

Η ίδια η Demir, αν και δεν προέρχεται από τη φλαμανδική καταγωγή, έχει κάνει τον φλαμανδικό εθνικισμό κεντρικό σημείο της πολιτικής της και συστηματικά αξιοποιεί την ισλαμοφοβία για να προσελκύσει υποστήριξη από το φλαμανδικό εκλογικό σώμα. Οι μακροχρόνιες εχθρικές δηλώσεις της κατά των ξένων και των μουσουλμάνων έχουν προκαλέσει κατηγορίες ότι υπονομεύει το πολυπολιτισμικό χαρακτήρα της βελγικής κοινωνίας.

Σε μια χώρα όπως το Βέλγιο, που φημίζεται για το πολυπολιτισμικό της υπόβαθρο, τέτοιου είδους διχαστικές και εμπρηστικές δηλώσεις προκάλεσαν ευρεία κατακραυγή. Μη κυβερνητικές οργανώσεις και μερίδα του πολιτικού κόσμου τόνισαν ότι οι τοποθετήσεις της Demir συμβαδίζουν με την άνοδο της ακροδεξιάς ρητορικής στην Ευρώπη και κάνουν ζημιά στην κοινωνική συνοχή. Οι επικριτές υπογραμμίζουν πως η τελευταία παρέμβαση της Demir στοχεύει όχι μόνο την τουρκική κοινότητα, αλλά και την κουλτούρα συνύπαρξης του ίδιου του Βελγίου.